100_1926.JPG100_1979.JPG
Η ιστορία ξεκινά το 1922. Μικρασιατική καταστροφή. Χίλιες οικογένειες φτάνουν στη Θήβα. Στην αρχή φιλοξενούνται σε αποθήκες και εκκλησίες. Οι φαμίλιες χωρίζονται μεταξύ τους με μπερντέδες. Σιγά σιγά όμως τα 26 στρέμματα που παραχωρεί το κράτος στους πρόσφυγες γεμίζουν πετρόχτιστα. Μέχρι το 1930 χτίστηκαν 300 κατοικίες στον Παλαιό Συνοικισμό και το 1932 περίπου άλλες τόσες στο Νέο Συνοικισμό.Τα πρώτα χρόνια τα σοκάκια είχαν μόνο γυναίκες, γέρους και παιδιά. Οι άντρες είχαν χαθεί στον πόλεμο. Έστω κι έτσι όμως ο Συνοικισμός των προσφύγων έγινε σύντομα ξακουστός για τις μυρωδιές και τις μουσικές του. Οι ντόπιοι έπαψαν να τους αποκαλούν "τουρκόσπορους" και οι κόρες των προσφύγων έγιναν περιζήτητες νύφες. Εδώ γεννήθηκε και η Χαρούλα Αλεξίου. Η γιαγιά της η Κατίνα, μια Σμυρνιά εμπόρισσα, έλεγε τους καλύτερους αμανέδες.
Οι εργασίες των προσφύγων Οι πρόσφυγες, τα πρώτα χρόνια δούλευαν στον κάμπο της Θήβας ενώ πολλά παιδιά έγιναν υπηρέτες των ντόπιων για να ζήσουν. Στην αρχική περίοδο των 10 χρόνων πέθαναν πολλοί από τους πρόσφυγες λόγω των άθλιων συνθηκών ζωής. Τη δεύτερη δεκαετία όμως η ζωή τους άρχισε να καλυτερεύει. Ασχολήθηκαν με το εμπόριο και δημιούργησαν εμπορικά καταστήματα και κέντρα διασκέδασης. Το 1940 άρχισε κύμα φυγής από τον Παλαιό Συνοικισμό προς την Αθήνα. Όταν τη δεκαετία το 1960 δημιουργήθηκαν τα πρώτα εργοστάσια στη Θήβα η ζωή έγινε καλύτερη τόσο για τους ντόπιους όσο και για τους πρόσφυγες.
Η ζωή στον προσφυγικό Συνοικισμό Παρότι ήταν αγροτικής προέλευσης οι πρόσφυγες ήταν μορφωμένοι και πολιτισμένοι. Είχαν σεβασμό προς την εκκλησία, αγαπούσαν την καθαριότητα, το καλό φαγητό, το χορό και το τραγούδι. Σέβονταν πολύ τους οικογενειακούς και συγγενικούς δεσμούς. Έστηναν γλέντι σε κάθε ευκαιρία. Μιλούσαν μόνο ελληνικά. Όλοι οι νεαροί έρχονταν τότε στο συνοικισμό για να γλεντήσουν να πιουν και να δουν τις όμορφες γυναίκες του συνοικισμού. Έρχονταν, επίσης, πολλοί τραγουδιστές εξαιτίας του καλού γλεντιού. Αυτό είχε σαν συνέπεια να υπάρξουν πολλοί γάμοι ανάμεσα σε πρόσφυγες και ντόπιους. Σήμερα υπάρχουν πολλοί κάτοικοι της Θήβας που έχουν ρίζες και από τους ντόπιους και από τους πρόσφυγες.

Η εξέλιξη του προσφυγικού Συνοικισμού
Οι κατοικίες του παλιού προσφυγικού συνοικισμού, είχαν ελάχιστο οικόπεδο και αυτό δεν επέτρεπε τη βελτίωση της κατάστασης των κατοίκων αυτών. Αυτό είχε σαν συνέπεια, οι νεώτερες γενιές που είχαν φυσικά υψηλότερες απαιτήσεις για καλύτερη διαβίωση, να τις εγκαταλείψουν και να κτίσουν σπίτια σε άλλα σημεία της Θήβας. Έτσι από την τρίτη γενιά των προσφύγων άρχισε η εγκατάλειψη του Παλιού Συνοικισμού. Κι έτσι αυτά τα σπιτάκια, που παλιότερα έλαμπαν από καθαριότητα, από τον ασβέστη, τα λουλούδια, τις κληματαριές και τα γιασεμιά, έμειναν ακατοίκητα και ερήμωσαν.Τα τελευταία χρόνια, ο προσφυγικός συνοικισμός απόκτησε νέους ενοίκους. Χιλιάδες μετανάστες, που δουλεύουν στα εργοστάσια και τον κάμπο της Θήβας, έχουν βρει εδώ καταφύγιο. Στην αρχή μπήκαν στα εγκαταλειμμένα σπίτια. Οι Μικρασιάτες, ο ένας μετά τον άλλον, νοίκιασαν τα πετρόχτιστα σε Αλβανούς, Ινδούς και Πακιστανούς και έφυγαν για τα διαμερίσματα. Τα καλοκαίρια μαζεύονται 5 με 6 χιλιάδες μετανάστες. Το αστυνομικό δελτίο έχει καταγράψει έως και 100 άντρες στοιβαγμένους σε ένα σπίτι.
Αντίθετα ο νέος Συνοικισμός, επειδή το κάθε σπίτι είχε 200 μέτρα οικόπεδο, εξακολουθεί να κατοικείται κατά πλειοψηφία από προσφυγικής καταγωγής άτομα και είναι μια όμορφη συνοικία της πόλης της Θήβας.

Ο Παλαιός Συνοικισμός όπως φωτογραφήθηκε από τους μαθητές





Μια προσπάθεια ανάπλασης του Παλαιού Συνοικισμού
Πριν 20 περίπου χρόνια, έγινε μια προσπάθεια αποτύπωσης της κατάστασης των κατοικιών του Παλαιού Συνοικισμού με στόχο την ανάπλασή του. Η μελέτη που έγινε από τους αρχιτέκτονες Α. Βρυχέα, Δ. Μαλασπίνα και Τ. Κατερίνη υποβλήθηκε στην ΕΟΚ προκειμένου να χρηματοδοτηθεί από ένα ειδικό πρόγραμμα. Η τελική έκθεση εκδόθηκε σε δύο βιβλία με τίτλο "Για τον Παλιό Συνοικισμό στη Θήβα...". Παρακάτω μπορείτε να διαβάσετε μερικές από τις σελίδες της έκθεσης.
ΟδηγίεςΚάντε κλικ στα 4 βελάκια για πλήρη οθόνη. Σύρετε με το ποντίκι για να αλλάζετε τις εικόνες.Με διπλό κλικ μεγαλώνετε την κάθε εικόνα.




















Η σύγχρονη εικόνα του Παλαιού Συνοικισμού
Στην εκπομπή "Πρωταγωνιστές: Η κρυμμένη πολιτεία" ο Σταύρος Θεοδωράκης παρουσιάζει τη σύγχρονη εικόνα του Συνοικισμού με την εγκατάλειψη των προσφυγικών σπιτιών και την αλλοίωση της φυσιογνωμίας της περιοχής από τους εκατοντάδες μετανάστες που έχουν εγκατασταθεί σ' αυτήν.


.png


Φωτογραφίες του Συνοικισμού όπως είναι σήμερα
.JPGNEOS SINIKISMOS.jpg
synoikismos1.jpg66.jpg
Τι θα μπορούσε να γίνει για τη βελτίωση της εικόνας του Συνοικισμού
Τα τελευταία χρόνια έγιναν προσπάθειες από το Δήμο Θηβαίων να βελτιωθεί η κατάσταση στην περιοχή και να σταματήσει η ανεξέλεγκτη στέγαση στα παλιά σπίτια του Συνοικισμού των χιλιάδων μεταναστών που έφταναν στη Θήβα.
Πολλά, όμως, πρέπει να γίνουν ακόμα ώστε να αποκτήσει η περιοχή την παλιά γραφικότητά της καθώς και την ιστορική σημασία που θα έπρεπε να έχει. Η εικόνα του Συνοικισμού για να βελτιωθεί θα πρέπει ο Δήμος Θηβαίων να φροντίσει ώστε η στέγαση των μεταναστών να γίνει σε χώρους όπου θα τηρούνται οι στοιχειώδεις κανόνες υγιεινής. Οι ιδιοκτήτες των σπιτιών, επίσης, δε θα πρέπει να τα νοικιάζουν χωρίς έλεγχο σε πάρα πολλά άτομα γιατί τότε οι συνθήκες ζωής τους είναι άθλιες. Τέλος, θα πρέπει να συνεχιστούν οι προσπάθειες ανάπλασης που είχαν ξεκινήσει πριν 20 χρόνια και τώρα έχουν σταματήσει. Γι' αυτό πρέπει ο Δήμος να ζητήσει τη συνεισφορά του κράτους και να βρει χρηματοδότες ώστε να γίνουν έργα που θα ξαναδώσουν στον Συνοικισμό την παλιά του αίγλη.


Διαβάστε τα άρθρα: Προσφυγική ελπίδα στο Συνοικισμό Παλαιός Προσφυγικός Συνοικισμός Θήβας 2011Προσφυγικός Συνοικισμός ΘήβαςΚαταγραφή των σπιτιών του Παλαιού Προσφυγικού Συνοικισμού ΘήβαςΠροσφυγικά χωρίς ελπίδα